Nhiều cá nhân và hộ kinh doanh sau khi hoàn tất thủ tục đăng ký kinh doanh thường băn khoăn: có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế có bị xử phạt hay không? Đây là một trong những thắc mắc phổ biến đối với người mới bắt đầu kinh doanh hoặc những trường hợp đã đăng ký giấy phép nhưng chưa phát sinh hoạt động thực tế.
Trên thực tế, không phải cứ có giấy phép kinh doanh là bắt buộc phải đóng tất cả các loại thuế. Tuy nhiên, cũng không phải vì chưa kinh doanh mà được miễn hoàn toàn nghĩa vụ thuế. Việc hiểu sai quy định có thể khiến cá nhân, hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp bị truy thu thuế và xử phạt hành chính.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ khi nào phải đóng thuế, trường hợp nào được miễn và mức xử phạt theo quy định pháp luật hiện hành.
Mục lục
1. Có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế có được không?
Câu trả lời là có thể có hoặc không, tùy thuộc vào loại hình kinh doanh, tình trạng hoạt động thực tế và loại thuế phải nộp.
Theo quy định của pháp luật thuế hiện hành, sau khi được cấp giấy phép đăng ký kinh doanh, cá nhân hoặc tổ chức có thể phát sinh các nghĩa vụ như:
- Lệ phí môn bài.
- Thuế giá trị gia tăng (GTGT).
- Thuế thu nhập cá nhân (đối với hộ kinh doanh).
- Thuế thu nhập doanh nghiệp (đối với doanh nghiệp).
- Các loại thuế chuyên ngành khác nếu có.
Tuy nhiên, việc có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế không phải lúc nào cũng là hành vi vi phạm. Có nhiều trường hợp người nộp thuế được miễn hoặc chưa phát sinh nghĩa vụ thuế theo quy định.
Đừng để những hiểu lầm về nghĩa vụ thuế khiến bạn bị xử phạt không đáng có. Kế Toán DHP sẵn sàng hỗ trợ giải đáp mọi thắc mắc về thuế và giấy phép kinh doanh.
1.1 Trường hợp đã đăng ký nhưng chưa hoạt động
Nhiều người đăng ký giấy phép để chuẩn bị kinh doanh nhưng chưa khai trương hoặc chưa có doanh thu.
Trong trường hợp này:
- Có thể chưa phát sinh thuế GTGT.
- Chưa phát sinh thuế thu nhập.
- Tuy nhiên vẫn cần thực hiện các nghĩa vụ khai báo theo quy định.
Nếu thuộc diện phải nộp lệ phí môn bài mà không thực hiện kê khai, người kinh doanh vẫn có nguy cơ bị xử phạt.
1.2 Trường hợp có doanh thu nhưng không kê khai thuế
Đây là hành vi vi phạm pháp luật thuế.
Nếu cơ quan thuế xác định có hoạt động kinh doanh thực tế, phát sinh doanh thu nhưng không kê khai hoặc cố tình trốn thuế thì sẽ bị:
- Truy thu thuế.
- Tính tiền chậm nộp.
- Xử phạt vi phạm hành chính về thuế.
- Trường hợp nghiêm trọng có thể bị xử lý hình sự theo quy định.
Do đó, việc có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế khi đã phát sinh hoạt động kinh doanh là hành vi tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý.
Để hiểu rõ hơn về thủ tục đăng ký và các nghĩa vụ phát sinh sau khi được cấp phép, bạn có thể tham khảo thêm bài viết về giấy phép kinh doanh.
2. Những trường hợp ngoại lệ không cần đóng thuế giấy phép kinh doanh
Không phải mọi trường hợp có giấy phép đều phải nộp thuế ngay lập tức. Pháp luật hiện hành có quy định một số trường hợp được miễn hoặc chưa phát sinh nghĩa vụ thuế.
2.1 Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 100 triệu đồng/năm
Theo quy định hiện hành áp dụng đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu thấp dưới ngưỡng chịu thuế sẽ được miễn một số nghĩa vụ thuế nhất định.
Đây là trường hợp phổ biến khiến nhiều người hiểu lầm rằng có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế là hoàn toàn hợp pháp trong mọi trường hợp.
Tuy nhiên, cần xác định chính xác doanh thu thực tế và thực hiện đầy đủ các thủ tục theo hướng dẫn của cơ quan thuế.
2.2 Được miễn lệ phí môn bài trong năm đầu thành lập
Một số đối tượng được miễn lệ phí môn bài trong năm đầu thành lập theo quy định của Chính phủ.
Đây là chính sách hỗ trợ khởi nghiệp nhằm giảm bớt gánh nặng tài chính cho cá nhân và doanh nghiệp mới.
2.3 Tạm ngừng kinh doanh đúng quy định
Nếu hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp thực hiện thủ tục tạm ngừng hoạt động theo đúng quy định và được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận thì có thể được miễn một số nghĩa vụ thuế trong thời gian tạm ngừng.
Đây là giải pháp hợp pháp dành cho những trường hợp chưa có nhu cầu kinh doanh nhưng đã được cấp phép.
2.4 Không phát sinh doanh thu trong thời gian hoạt động
Một số trường hợp đã thành lập nhưng chưa có giao dịch, chưa có khách hàng hoặc chưa phát sinh hoạt động mua bán thực tế.
Khi đó nghĩa vụ về thuế GTGT hoặc thuế thu nhập có thể chưa phát sinh, tuy nhiên vẫn phải thực hiện các nghĩa vụ kê khai theo quy định.
Nếu bạn đang chuẩn bị mở hộ kinh doanh, hãy tham khảo thêm bài viết đăng ký hộ kinh doanh để nắm rõ các quy định cần thiết.
3. Mức phạt cho những người không đóng thuế giấy phép kinh doanh
Khi thuộc diện phải nộp thuế nhưng không thực hiện nghĩa vụ, cá nhân hoặc tổ chức có thể bị xử phạt theo Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn hiện hành.
3.1 Phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế
Tùy theo thời gian chậm nộp, mức phạt có thể dao động từ:
- Cảnh cáo.
- 2 triệu đồng.
- 5 triệu đồng.
- 8 triệu đồng.
- 15 triệu đồng.
- 25 triệu đồng.
Mức phạt cụ thể phụ thuộc vào hành vi và thời gian vi phạm.
3.2 Phạt chậm nộp tiền thuế
Người nộp thuế còn phải chịu tiền chậm nộp được tính trên số tiền thuế chưa nộp.
Khoản tiền này được tính liên tục cho đến khi hoàn thành nghĩa vụ thuế.
3.3 Phạt hành vi khai sai dẫn đến thiếu thuế
Nếu kê khai sai làm giảm số thuế phải nộp, người vi phạm có thể bị phạt khoảng 20% trên số thuế thiếu bên cạnh việc phải nộp đủ số thuế còn thiếu.
3.4 Phạt hành vi trốn thuế
Đây là hành vi nghiêm trọng nhất. Mức xử phạt có thể từ 1 đến 3 lần số tiền thuế trốn tùy mức độ vi phạm. Trong trường hợp số tiền trốn thuế lớn hoặc tái phạm nhiều lần, cá nhân và tổ chức có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự.
Ngoài ra, người kinh doanh nên tìm hiểu thêm về thuế hộ kinh doanh để tránh các sai sót dẫn đến bị xử phạt không đáng có.
Tóm lại, việc có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế không phải lúc nào cũng vi phạm pháp luật. Nếu thuộc trường hợp được miễn thuế, chưa phát sinh nghĩa vụ thuế hoặc đã thực hiện thủ tục tạm ngừng kinh doanh đúng quy định thì người kinh doanh có thể không phải nộp một số loại thuế nhất định.
Ngược lại, nếu đã phát sinh hoạt động kinh doanh, có doanh thu nhưng cố tình không kê khai hoặc không nộp thuế thì sẽ bị truy thu và xử phạt theo quy định hiện hành.
Vì vậy, trước khi cho rằng có giấy phép kinh doanh nhưng không đóng thuế là hợp pháp, bạn nên xác định chính xác tình trạng hoạt động của mình và đối chiếu với các quy định pháp luật hiện hành để tránh những rủi ro không đáng có.
